Gipuzkoako Foru Aldundiko Euskara Zuzendaritza Nagusia 1997. urtean hasi zen Gipuzkoako udaletako euskara teknikariei eta hizkuntza normalkuntzako teknikariei laguntza eta aholkularitza eskaintzen modu sistematikoan. Urte horretan Euskara Zuzendaritzak hiru lan mahai sortu zituen, udalerri mailako plangintzak elkartu eta koordinatzeko helburuarekin. Merkataritza, kirola eta udal administrazioko gaiak lantzeko osatu ziren lan mahai horiek eta euskara teknikariek eskualdeko ordezkari gisa hartzen zuten parte.
Arabako Udal teknikarien koordinazio esperientziaren txanda da oraingoa.
Gogoratu uztailaren 14an Bizkaiko Alkarbide Bilgunearen berri jaso genuela; datozen asteotan, Nafarroa eta Gipuzkoako koordinazio esperientzien berri emango dugu.
"Koordinatu beharra daukagu", zenbat aldiz entzuten dugu esaldi hau lantokian, herrian eta gure lurraldean? Udal<>ekin egitasmorako prestatutako erreportajea da hau.
Erreportajea irakurri ahala konturatuko zarete Nafarroako, Bizkaiko, Arabako eta Gipuzkoako esperientziak bildu ditugula eta Iparraldekoen esperientzia ez dagoela. Hurbildu gara haiengana ere, baina ez dugu modurik izan haien esperientzia hona ekartzeko.
Beraz, lau artikulutan banatuta emango dugu herrialde bakoitzaren errealitatea:
artikulua: Bizkaia, Alkarbide Bilgunea.
artikulua: Araba, Euskara Foru Zerbitzua.
artikulua: Nafarroa, Euskarabidea eta NUETS (Nafarroako Udaletako Euskara Teknikarien sarea)
Pasa den astean UEUk antolatuta, Community Manager-en inguruko ikastaro praktikoa izan da Eibarren, hiru egunetan. Irakaslea Mikel Lizaso izan zen. Han esandako guztiak laburtzea ezinezkoa da, baina ikastaroari buruzko zertzelada batzuk eman nahi ditugu. Gainera, ikastaroko eduki guztiak publikoak dira eta han izango duzue ikastaroen berri.
Juan Inazio Hartsuagak honako liburua idatzi du orain dela gutxi: Euskararen egoerari irizten. Hango kapitulu baten izenburua da artikulu honen testua, eta kapitulu horren laburpena da artikulua.
Biek ala biek antzeko edukia jaso dute, nahiz era ezberdinean: euskarak bere biziberritze partzial honetan egin duen bidea erakusteko informazioa. Argazki orokor bat. Hizkuntza orain lau-bost hamarkada zein egoeratan zegoen eta egun noraino etorri den.
EMUN Kooperatibako lankide batzuei kulturarteko hezkuntza modulua Huhezin irakastea egokitu zaigu azken hilabeteetan. Euskara planen mundutik abiatu garen arren, kulturartekotasuna kontzeptu ezaguna zen guretzako, izan ere herrietako euskara planak garatzerakoan behin eta berriro atera izan zaigun kontua da.
Dena den, modulu horretan lan egiteak kontzeptuan sakontzeko aukera eman digu. Eta euskararen normalizaziorako oinarrizkoa den kulturartekotasuna, hemendik aurrera gure planetan txertatuko dugu.
Huhezin magisteritzako hirugarren mailako ikasleekin aritu gara moduluan. Eta horrek hezkuntzaren inguruko hausnarketa egitera ere eraman gaitu.
Urola Garaia Mankomunitateak eskualdeko merkataritzan euskararen erabilera bultzatzeko martxan duen planaren barruan, dendariak saritzeko kanpaina egin zen joan zen abenduaren 3tik urtarrilaren 7ra bitartean, hainbat dendatan. Helburua bezeroen hizkuntza ohituretan eragitea euskararen erabilera baloratzeko.
Maiatzaren 10, 11 eta 12an Herrialde Katalanak eta Euskal Herriaren arteko elkarkidetza kongresua egin zen Gasteizen.
Herrialde Katalanak-Euskal Herria: Elkarbidean nazioarteko kongresua Euskal Herriko Unibertsitateko Letren Fakultatean (Gasteiz) egin zen eta estaturik gabeko bi nazio hauen artean dauden loturak irudikatu eta elkar ezagutza areagotu nahi izan zen. Horretarako hizkuntza, antzerkia, musika, literatura, kazetaritza, hezkuntza eta abarrei buruzko hitzaldi eta mahai inguruak entzuteko aukera egon zen eta beste mota batzuetako ekintzak ere egin ziren.
Arizmendi Ikastolan euskalgintzan bizi dugun kezka beretik abiatu ginen duela bost urte inguru: gure ikasleen artean euskararen ezagutza eta erabileraren artean amildegi bat dago.
(irudi animatua ikusteko sakatu Arizmendi Ikastolan Hezkuntza Proiektuan -ezkerreko zutabea-, eta Bazaran ondoren.)
Kezka honetatik abiatu ginen baina 16 orduko tailer baten ostean ondorio honetara iritsi ginen: gure haur eta gazteek euskara naturaltasunez ez bizitzea sakonagoa den arazo baten sintoma baino ez da. Arazoa identifikazio mailakoa da, eta horri lotuta, identitate mailakoa. Geure gazteen identitate indibidual eta kolektiboaren eraikuntza bide hori ez dago euskaran ardaztua. Beraz, gure egiteko zuzena ez da euskara gehiago erabil dezaten lan egitea baizik euren identitatea modu kontzientean eraikitzen laguntzea eta identitate hori euskaran ardaztuta egoteak duen garrantziaz jabetzen laguntzea.
Foru Ogasunak partikularrei, enpresa nahiz elkarteei eta toki entitateei ematen die zerbitzua. Azken horiei zuzendutako zerbitzuan hobekuntza nabarmena egin zuen 2009an: haien hizkuntza itxaropenak asebetez zerbitzua hobetzea.
Izan ere, gizarte elebidun edo eleaniztunetako herri administrazioetan eta enpresetan, gero eta gehiagotan ezinbestekoa izaten da hizkuntzen kudeaketa orekatu bat egitea, kalitatezko zerbitzua eman nahi bada.
Konbentzimendu hori hizkuntza araudian jasota dago, Aldundiaren esparruan, zehazki bi foru dekretutan: urtarrilaren 27ko 3/2009 Foru Dekretua, Euskararen Erabilera Normalizatzeko Plana onartzen duena; eta urtarrilaren 27ko 4/2009 Foru Dekretua, hizkuntza ofizialen erabilera arautzen duena.
Aurten hirugarren urtez martxan da Bikain ziurtagiria egiaztatzeko prozesua. Dagoeneko bukatu da erakundeek izena emateko epea, eta, bestalde, abian da ebaluatzaileen prestakuntza.
Bikain ebaluazioa egiteko Ebaluatzaileen Kluba sortu da. Ebaluatzailearen zeregin nagusia erakunde bat ebaluatzea da, taldea osatzen duten gainerako ebaluatzaileekin batera, eta Bikaineko ebaluazio-parametroei jarraiki.
Dagoeneko 200 pertsonek osatzen dute Bikain ebaluatzaile kluba.
2008an Bilbon, Euskalduna Jauregian, egindako jendaurreko ekitaldian banatu ziren ziurtagiriak eta 2009an horrelako ekitaldi publikorik egin ez bazen ere, aurten berriro ziurtagiriak banatzeko ekitaldi publikoa egiteko asmoa dute.
Aurtengo topaketa ere oso emankorra izan da. 120 lagun inguruk parte hartu dute, gehienak udaletako teknikariak eta ikastetxe, aisialdiko elkarte, erakunde eta antzekoetatik ere jende andanak parte hartu du; entzule gisa, batez ere, eta eragile gisa topaketen azken txanpan egindako talde lanean.
Lehenengo topaketa 2009ko maiatzean egin zen. Orduko hartan, "Nola indartu euskararen erabilera familietan?" izan zen landutako gaia. Lantalanen artikulu bat eskaini genion topaketa hari: Udaltop, topaketa emankorra.
Egun eta erdiko jardunean bederatzi ponentzia eta mahai-inguru bat izan ziren, eta amaitzeko talde-lana egin zen, ponentzietan entzundakoaren digestioa egin eta interbentziorako ildo nagusiak lantzeko.
Topaketari modu umoretsuan eta dantzarian eman zitzaion amaiera, Lasarte-Oriako gazte harrobi ederraren erakusgarri. Antzerki taldekoek, nerabeek, ezin hobeto antzeztu zuten gazteen jokabideak eta usteak nolakoak diren egun. Hitzen bidez behin eta berriz entzundakoa antzerkiaren bidez ikusi genuen, tope-guai! Zorionak gazteei!
Topaketan zehar jasotakoa, modu laburrean, adieraziko dugu datozen lerrootan.
Orain dela urte eta erditik, Kalitatea Fundazioko hiru langile astero birritan igotzen dira jantokira arratsaldeko 4tan. Ez doaz sabela berdintzera, euskara ikastera baizik. Gaur eurengana jo dugu euren usteak eta iritziak ezagutze aldera, eta bide batez animoak ematera. Ea zer kontatu diguten Celiak, Alvarok eta Montsek.
HIZNETerako egindako sakontze-egitasmoan, nire ustez euskararen komunikazio estrategiak zein norabide izan beharko lukeen aztertzen dut, beti ere administrazioaren ikuspegitik. Nahiz eta helburuak, xede-taldea eta mezu nagusiak ere aipatu, motibatzaileak dira, batik bat, nire azterketan sakontzen ditudanak.
Administrazioan euskara jakitea hizkuntza-eskakizunekin, eta horrela lanpostua jabetzan lortzearekin oso lotuta zegoela ikusteak animatu ninduen, hain zuzen ere, sakontze-egitasmorako gai hau aukeratzera; langileen motibatzaile (ia) bakarra hizkuntza-eskakizuna ateratzea zela ikusteak, alegia. Asko eta asko dira EGA atera eta gero, euskaraz sekula hitz erdirik ere egin ez duten langileak, eta hurrengo lerroetan langile horiengana nola iritsi eta euskara nola saldu jakiteko pista batzuk ematen saiatuko naiz.
Gure filosofiaren oinarria langileen parte hartzea da eta euskaraz hitz egitea kooperatiban benetan parte hartzea da
Juan Jose Ansoategi Fagor Taldeko lehendakaria
Aurreko artikuluan hizkuntza asertibitatea zer den azaldu eta gero, horren aplikazio praktiko baten adibidea azaldu nahi dugu hizkuntza asertibitateari eskainiko diogun azken artikulu honetan. Kasu honetan Fagor Arrasate Koop. E.an gauzatutako esperientzia emango dugu ezagutzera.
Ez da ezergatik, baina isiltzen duzun euskara
hiltzen duzun euskara da
Bitoriano Gandiaga
Aurreko astean asertibitateari buruzko azalpena ikusi bagenuen, orain asertibitatea hizkuntzaren kasuan nola aplikatu daitekeen eta aplikazio horrek minorizatutako hizkuntza baten normalizazioari egin diezaiokeen ekarpenari buruz arituko gara.
Artikulu honekin, hizkuntza asertibitateak euskararen normalizazioari egin dizeziokeen ekarpenaren inguruko artikulu sortatxo bat hasiko dugu. Lehenengo artikulu honetan asertibitatea zer den azalduko dugu, ondorengo artikuluetan hizkuntza asertibitatea eta hizkuntza asertibitatea praktikan jartzeko Fagor Arrasate Koop. E.n gauzatutako egitasmo baten berri emango dugu.
Asertibitatea
“Pentsamendu eta iritzien komunikazio askea gizakiaren eskubide preziatuenetakoa da”
François de La Rochefoucauld.
III. Euskal Soziolinguistika jardunaldia egin zen aurreko ostiralean, otsailaren 26an. Klusterrak berak jardunaldiko hitzaldi eta aurkezpenak bere webgunean zintzilikatuko ditu laster.
Artikulu honetan, bertan entzundako pasarte interesgarrienak jasoko ditugu.
Hasi aurretik, Iñaki Martinez de Lunak azpimarratutakoa aipatu nahi dugu:
"Ezkortasunik ez, baina triunfalismorik ere ez. Gabeziak bistan jarri behar dira, zuzendu ahal izateko."
Gipuzkoako Foru Aldundiko Euskara Zuzendaritza Nagusiak HizBeGia 07 izeneko ikerketa burutu zuen 2007an, Siadeco ikerketa, plangintza eta aholkularitza enpresak koordinatutako Teknikari programaren barruan. Gipuzkoarren hizkuntza pertzepzioen inguruko inkesta kuantitatiboa izan zen.
Euskaragipuzkoa blogean txostenak, interpretazioak eta beste ikusi daitezke.
Gauza jakina da izugarrizko abiada hartu duela informazio eta komunikazioen garapenak eta, ondorioz, erabilerak. Hizkuntza denez komunikazioaren osagairik garrantzitsuena, komunikatzeko darabiltzagun teknologion bilakaerak eragin zuzena du hizkuntzen kudeaketan, areagotu egiten baitu kudeaketaren beharra.
Tximeletari deitzeko ehundik gora hitz omen ditu euskarak eta horietako bat da Txitxipapa. Ez da adieraren berbarik ezagunena baina bidean da. Esaera batek dio Txinan egindako txitxipapa baten hegalkada urakan bihur daitekeela Mexikon.
Fagor Etxetresnetan dantzan hasi dira Txitxipapak. Ehun lagun inguruk lehenengo hegalkadatxoa eman dute: hizkuntza-ohituratxo bat aldatzea adostu dute eta ohitura-aldaketa horren beste aldeari txitxipapa (argazkian) bana eman diete horren oroigarri.
Sustatun eta Karrajuan irakurritakoek pentsatzen jarri naute eta gogoeta horretan sortu zaizkidanak aipatu nahi ditut mezu honetan. Gai honek erabateko lotura du neure buruari momentu horietan zer mezu transmititzen dizkiodan gaiarekin. Beste era batera esanda, nire buruarekin ditudan auto-elkarrizketek norantz naramate? Eztabaida honek elkarte gastronomikoetan egiten diren lagun arteko otorduen gaia ekarri dit gogora kolpe batez. Alegia, koadriletan badaude batzuk beti lan egitea egokitzen zaienak eta beste batzuk azken momentuan iritsi, eseri eta jan besterik egiten ez dutenak. Neu gehiago ibili naiz laguntzen dutenen artean, bigarrengoetan baino. Eta hor, lehen taldekoen artean, badira batzuk oso ondo eramaten ez dutenak kontu hau. Ardura eta zama guztia euren gain ikusten dute, haserreak eta ika-mikak pizten ditu gaiak...
2008ko apirilean Hizkuntza Politikarako Sailburuordetzak abiatu zuen EUSKARA 21 prozesua. Prozesuaren helburua honakoa zen; ”XXI. Mende hasierako hizkuntza politikaren oinarriak finkatzea, prozesu parte hartzaile baten bitartez”. Urtebete inguruko prozesuaren ostean, 2009ko urtarrilean aurkeztu zuen Eusko Jaurlaritzako Hizkuntza Politikarako Sailburu Ordeak XXI. MENDE HASIERAKO HIZKUNTZA POLITIKAREN OINARRIAK ITUN BERRITU BATERANTZ txostena.
Ondorengoak izan daitezke lan mundua euskalduntzeko prozesuan buru belarri dihardugunok geure buruari egin diezazkiokegun galderak:
1-Zer jasotzen du txosten horrek lan munduaren euskalduntzearen inguruan?
2-Zein modutan eragin diezaioke txosten horretan jasotzen denak lan mundua euskalduntzeko prozesuari?
Oso gai konplexua da gazteen hizkuntz erabileraren fenomenoaren. Azterketa honetarako eremu desberdinetako jendea hartu da kontuan: gazteekin lanean esperientzia duena, gaia maila teorikoan landu duten pertsonak eta ezaugarri ezberdinetako gazteak.
Garagoikoa blogetik hartu eta egokitutako artikulua da hau.
Gomendio hauek EHUko atezainei begirakoak dira. "Atezainok euskaraz" liburutik hartuak daude. Baina gomendioak begiratuta, administrazioan lan egiten duten askori begirakoak izan daitezke. Baita enpresetako harrera guneetan edo bezeroari arreta emateko guneetan lan egiten dutenentzat ere. Betoz ba gomendiook:
Kataluniako Llengua i Us , Hizkuntza Politikari buruzko Generalitateko aldizkari teknikoak, lan munduari buruzko artikulu batzuk bildu ditu azken zenbakian.
Hizkuntza Politikako Idazkaritzak lau hilabetero argitaratzen du aldizkari hau. Helburu nagusia, hizkuntza plangintzan diharduten teknikarientzat, interesgarriak izan daitezkeen artikuluak eskaintzea da.
Azken zenbakian, 46.na, besteak beste, gai hauek landu dituzte:
Enpresen ardura soziala eta hizkuntza politika.
Hizkuntza zerbitzuak 2.0 paradigman.
Indexpla web aplikazioaren erabilera.
Eta, beste hainbat artikuluren artean, EMUNen ikuspegia jasotzen duen artikulua irakurri daiteke, bertan, katalanez.
Graduondokoa urtarrilean hasi zen eta uztaila artekoa izan da. Zazpi hilabete hauetan asteazken arratsaldeak kulturaz busti ditugu edo hobe esanda, kulturaz blai egin gara!! Kontzeptu teorikoez gain, aritu desberdinen bizipen guztiz interesgarriak zuzenean jaso ditugu, barruraino sartuz…
Urola Garaia Udal elkartean dauden udal herrietako merkataritzan euskara normalizatzeko plana bere ibilbidea egiten ari da eta oso positiboa gure ustez. Orain arte merkataritza planean martxan jarri diren ekintzak merkatariengan eragiteko izan dira, baina merkataritza euskalduntzeko merkatariaren egitekoa bezain garrantzitsua da bezeroaren jarrera: euskaraz eskatuko duten bezero aktiboak behar ditugu, euskarak merkataritzan urrats are handiagoa eman ditzan.
Lan munduaren ikuspegia bertaratu zuten Fagor Etxetresna Elektrikoak, Kutxak eta EMUN kooperatibak azaroaren 19an, Eusko Ikaskuntzaren XVII. Kongresuan, Hizkuntzen ekologia eta garapen iraunkorraren inguruan aurkeztutako lanen laburpenen gainean eginiko mahai inguruan.
Kongresua Gasteizen egin zen, azaroaren 18,19 eta 20an, “Gizarte aurrerapen iraunkorreko berrikuntza” lelopean.
Jarraian dituzu mahaikide bakoitzak emandako azalpenen laburpena.
Dagoeneko badira hamabi urte baino gehiago EMUN hizkuntza aholkularitzak Arrasaten hizkuntza zerbitzuak eskaintzeari ekin zionetik. Ibilbide honetan zehar, lan mundua euskaldundu eta arlo sozioekonomikoan euskararen presentzia sustatzeko helburuarekin jardun izan dugu EMUNen.
Ezarritako erronka berriei heldu eta lan eremua zabaltzeko beharrak eraginda, EMUNek Bizkaian bulegoa zabaldu zuen orain gutxi, Derion hain zuzen ere.
Arlo sozioekonomikoan hizkuntzen kudeaketak gaur egun duen garrantzia azpimarratu, euskararen erabilera areagotzeko planak dituzten zenbait kasu azaldu eta Bizkaiko enpresen artean euskararen presentzia sustatzeko helburuekin Derioko Laia Hotelean antolatu du gaur Emunek “Hizkuntzen kudeaketa, LEHIARAKO aukera” izeneko jardunaldia.
Bertan parte hartu dutenen artean hainbat erakunde (Bizkaiko Foru Aldundia, Eusko Jaurlaritza, Txorierriko udalak, …), garapen agentzia, enpresa, sindikatu, kultur elkarte eta euskaltegietako ordezkariak ikusi ahal izan ditugu, guztira 80 pertsona inguru elkartu gara.
Jardunaldiak antolatu dira Katalunian Hizkuntza eta Harrera gaiaren inguruan. Hiru saio eta hiru eztabaida: horietako bigarrenean (azaroaren 27an, ostirala, eguerdiko 12:30etan) Euskal Herriko esperientziaren berri emango du EMUNeko Imanol Larreak. Saioak zuzenean ikusi daitezke.
Joan den ostiralean Euskaltzaindiaren Bilboko egoitzan Etorkinak eta euskara goiburudun jardunaldia egin zen, XIV. Jagon Jardunaldia.
Sustapen batzordeak antolatu zuen eta Sagrario Aleman euskaltzain eta antolatzailearen hitzetan "etorkinekin lanean ari diren edota honetan adituak diren pertsonak ekarri ditugu, eta horien bitartez ikusiko dugu Euskal Herrian gizartea nola aldatu den, eta orain bizi dugun eleaniztasunak nola eragin dezakeen hizkuntza nagusiaren eta gutxituaren arteko harreman gatazkatsu horretan".
Kronika txiki honetan saio bakoitzeko edukia laburbiltzen saiatuko gara, hizlariak aritu ziren ordena berean.
Fagor Taldeko Euskara Batzordeak abenduaren 3an, arratsaldeko 17:30ean, Arrasateko Kulturaten, BAGARA, ETA BAGOAZ AURRERA! lelopean antolatu dugu ekitaldia.
Dagoeneko 10 urte dira Danobat kooperatiban euskararen erabilera handitzeko plana martxan jarri zela Arrasateko Emun kooperatibaren laguntzaz. Plan hori etekina ematen joan da hasiera-hasieratik: errotulazioa, dokumentazioa... baina hori baino gehiago eta beste batzuek egin ez dutena egin nahian duela bost urte, Danobat kooperatibaren sorreraren 50. Urteurrena zela eta, liburu honen lehenengo edizioa argitaratu zen. Hainbat bazkideren esperientzia eta lankidetzarekin kontatu zen orduan.
Lan zaila eta neketsua izan zen, izan ere ez baitzekoen honelako libururik ez euskaraz ezta beste hizkuntza batzuetan ere.
Eusko Legebiltzarrak urrian (2009_10_28/29) Gasteizen antolatu zituen jardunaldi hauetan, hiru arlo nagusi landu genituen adituek eta hara bertaratu ginenok.
Lehen egunean Europa eta Espainia izan ziren hizpide.
Batetik, Espainiako estatutik kanpoko adituak izan ziren: Kanada, Gales, Eskozia, Belgika, Herbehereak eta Suediako berri eman ziguten, batez ere administrazioko normalkuntza arloan egiten ari diren lanaren berri.
Bestetik, estatuko adituak: Katalunia, Valentzia eta Galizia.
Bigarren egunean, aldiz, Euskal Herriko praktikak aurkeztu ziren.
Laugarren urtez jarraian, 30+10 Mintegia burutu zen urriaren 22an Elgoibarko Makina-Erreminta Institutuan, IMHk eta Ahize-AEK hizkuntza-aholkularitzak antolatuta. Bertaratu ziren 85 lagunek 15 hitzaldiren artean aukeratu ahal izan zuten, eta gustukoen zitzaizkienetan parte hartu.
Gainera, aurten egindako berrikuntzei esker, bertaratzerik izan ez zutenek ere internet bidez jarraitu ahal izan zituzten areto nagusian burutu ziren hitzaldiak, eta txat bidez ekarpenak egin, hala nahi izan zutenek. IKT taldeko lankideek jasotako datuen arabera, 256 sarrera izan zituen mintegia transmititzen ari zen guneak, horietatik 60k saioak jarraitu zituzten, eta aldi berean konektatuta izan ziren entzuleen kopururik handiena 22 lagunekoa izan zen.
Ohi bezala, ebaluazio-galdetegia pasatu zitzaien bertaratutakoei. Balorazio orokorra ona izan zen, aipatzekoa da hizlari guztiek jaso zutela “mediatik” gorako puntuazioa. Artikulu honetan guztien berri ematea luze egingo litzaiguke, beraz, batzuk aukeratu ditugu hona ekartzeko. Guztien berri jaso nahi duenak IMHko webgunera jo dezake. Bertan ditu aurtengo eta aurreko urteetako irudiak eta dokumentuak. Jarraian ditugu baloratuenak izan ziren bost hitzaldien erreferentziak.
Aurtengo Nafarroa Oinez lehenengoz atera da Nafarroako mugetatik. Beste herrialde batzuetara atera da bertako hizkuntzaren egoera ezagutzeko eta, bide batez, bertan gure hizkuntzaren berri emateko. Bost izan dira hautatutako herriak eta hizkuntzak: aragoiera, okzitaniera, katalana, bretoiera eta galesera.
Jardunaldien komunikazio guztiak euren webgunean daude ikusgai.
Gipuzkoako Foru Aldundiko Euskara Zuzendaritza Nagusiaren diru-laguntzaz, EMUNek egin du ikerketa aplikatuko proiektu bat. Horren bigarren alea duzue artikulu hau, Gipuzkoaeuskara webgunetik hartua.
Eusko Ikaskuntzaren XVII. Kongresua aurten ospatuko da, 2009ko azaroaren 18, 19 eta 20an Gasteizko Europa Jauregian. Gizarte Aurrerapen Iraunkorrerako Berrikuntza izenburu duela, kongresuaren gaia 9 ardatzetan banatzen da:
Euskara zuzentasunez erabiltzeko laguntza. Arauak, gramatika, komunikazioetarako esaldiak, agurrak, idazki ereduak, eta argitokia, dituzun zalantzak argitzen dituen zerbitzua. Hori guztia batzen du Azpidazki webguneak.
Justizia Administrazioan euskara normalizatzeko politika, aurreko zenbait ekintza gorabehera, 1996an hasi zela esan dezakegu, Eusko Jaurlaritzak justiziaren arloko funtzionarioen eta baliabide materialen eskumena jaso zuenean. Ordura arte euskarak ez zuen ia lekurik epaitegietan, ez ahozko harremanetan, ez agiri judizialetan, ez aplikazio informatikoetan.
Rober Gutierrez, Ziurtagiriaren Elkarteko zuzendaria
Garai modu honetan hasi ziren krisi hotsak orain dela urtebete. Orduz geroztik, komunikabideek etengabe hitz egin dute gaiaren inguruan. Baina ez natorkizue krisiaz hitz egitera, euskarak krisi garaian ere lan munduan duen garrantzia azpimarratzera baizik.
Gipuzkoako Foru Aldundiko Euskara Zuzendaritza Nagusiaren dirulaguntzaz, EMUNek egin du ikerketa aplikatutako proiektu bat. Horren lehen alea duzue artikulu hau, Gipuzkoaeuskara webgunetik hartua.
Twitter interneteko tresnarik erabilienetako bat bihurtu da, mundu osoko 45 miloi erabiltzailerekin. Arrakasta horrek hainbat aplikazio ekarri ditu, horietako asko enpresa mundukoak. Gida honek enpresei erraztu nahi die bidea, twitter aplikazioari ahalik eta etekin gehiago ateratzeko asmoz.
(Redes sociales blogetik hartu eta itzulitako artikulua da hau.)
Eusko Legebiltzarrak jardunaldi batzuk antolatu ditu aurtengo udazkenerako “Hizkuntza gutxituak administrazio publikoetan: Geroaren oinarriak orainean finkatzen” izenburupean. Jardunaldiok urriaren 28an eta 29an burutuko dira Gasteizko Villa Suso Jauregian.
Ikastaro horretan aurkeztu ziren ponentzia guztiak daude ikusgai klusterraren webgunean. Horien artean ekarri nahi izan dugu hona Abel Irizar Emuneko kideak egindako aurkezpena.
Gipuzkoako Foru Aldundiak intranet sare bat eratu du Gipuzkoako udalen eta Aldundiaren artean hizkuntza normalkuntzarako lan dinamika bizkortzearekin batera, elkarlanerako tresnak indartzeko asmoz.
Udaltop jardunaldietako materiala bertan parte hartu zutenek soilik eskura zezaketen orain arte. Aurrerantzean, ordea, interesa duen orok edukiak kontsultatzeko aukera izango du, material guztia denen eskura jarri baita. Eduki horiek, gainera, Creative Commons-en Aitortu 3.0 Espainia baimenaz babesturik daude. Beste hainbat berrikuntza ere izan ditu udaltop.com orriak.
Hizkuntza normalkuntza lanetan gabiltzanok ere lantegietako komunikazio planak garatzerakoan internetek eskaintzen dituen bideak urratzeak berebiziko garrantzia du.
Hona hemen 7 aholku interneten blog bat sortu edo webgunea blog bat sartuz berritu nahi denerako.
Joan den astean Euskal Herrian izan dira David Vila i Ros eta Marina Sagarra i Ruiz. Biak 7dquatre enpresako kideak dira. Enpresa aurreko urte bukaeran sortu zuten Herrialde Katalanetan arlo sozio-laboralean hizkuntza aholkularitza emateko asmotan.
Euskal Herrira egindako bidaiaren helburu nagusia EMUN Koop.E-n. egiten dugun lana ezagutu eta hemen ikasitakoa beraien errealitatera egokitzeko aukerak aztertzea izan da.
Euskal Herriko Unibertsitateko Hizkuntza Plangintza graduondokoan matrikulazio epea zabalik dago urriaren 22a bitarte. Beste urtebetez, Euskal Herriko Unibertsitateko Berezko Tituluen eskaintzaren artean ageri da eta Hizkuntza Politika Sailburuordetzaren bermea dauka.
Aspaldi samar eskatu zidan Lantalan blogaren kudeatzaileak artikulu bat idazteko Gipuzkoako Foru Aldundiaren planari buruz. Orain arte idatzi ez badut lan kontuengatik izan da edo, zergatik ez aitortu?, nagikeria, neke edo alferkeria puntu batengatik.
Joxean Amundarain, Gipuzkoako Foru Aldundian Hizkuntz Normalizazio Programetako atal-burua
Aurrera jarraitu aurretik, uste dut argitu behar dela segidan azalduko diren iritziak hau sinatzen duenarenak baino ez direla, ez derrigor Euskara Zuzendaritza Nagusiarenak.
Aurrekoan Mikel Irizar izan zen Emuneko teknikarioi hitzaldi bat ematen. Hitzaldiak honako izenburua izan zuen: “Kutxa eta hizkuntzen kudeaketa”. Hitzaldi horren funtsa berak Bat aldizkarian idatzitako bi artikulu dira.
Hemen ez dugu egingo hitzaldiaren laburpena, hitzaldian hartutako zenbait ideia botako ditugu, interesgarrienak direlakoan. Bertara joan zen beste edonork ere azpimarratu ditzake beretzat interesgarrienak edo deigarrienak izan zirenak.
Azpeitiko lan mundua esparru euskalduna da. Bertako enpresetan lan egiten duten langileen % 95 dira euskaldunak, eta euren arteko lan harremanak euskaraz izaten dituzte. Enpresen kudeaketa, ordea, gazteleraz egiten da normalean. "Enpresetako kultura hala izan da beti, gestioa gazteleraz egin izan da nagusiki, eta erronka bat genuela ikusi genuen". Hala azaldu du Patxi Saez Azpeitiko Euskara Patronatuko zuzendariak.
Erronka horri aurre egiteko helburuarekin sortu zen Elegune.. 2006an egin zuten proiektuaren aurkezpen ofiziala, baina ordurako hiru urtez ibiliak ziren gaiaren inguruan hausnarketak egiten. Gaia jorratzeko talde eragile bat sortu zen, herriko hainbat enpresekin, beharrak eta hausnarketak definitzeko. Biele, Antzibar, Zubiola, Glual, Corrugados, Sein eta Sammic enpresetako kideekin sortu zen talde eragilea. Behin beharrak definituta, Euskara Patronatuak proposamen bat egin zuen, eta hura onartuta aurkeztu zen proiektua.
Maiatzaren 7 eta 8an ospatu ziren Udaletako euskara-zerbitzuen l. topaketak.
Oso emankorra izan da, bai partaideen -emaile zein hartzaileen- ezaugarriei erreparatuta eta baita bertan landu diren gaiek perspektiba anitzak izan dituztelako.
Nola indartu euskararen erabilera familietan? izan da lehen topaketa hauetako gaia.
Egun t´erdiko jardunean bederatzi ponentzia entzun ziren eta amaitzeko talde-lana egin zen, ponentzietan entzundakoa kasu errealekin uztartzeko. Topaketa "Hamaika bertute" bertso-taldearen umoreak itxi zuen.
Bertan jasotakoa modu laburrean jasotzen saiatu gara. Aurrerago udaltop webgunean
edukien sarrera interesa duen edonoren esku egongo da.
Eremu urriko hizkuntzen Europako gutunari buruzko kongresuan Andu Lertxundik apirilaren 21ean Bilbon eman zuen hitzaldian hainbat kontu interesgarri berreskuratu nahi ditugu. Artikulu osoa ere sarean da, baita hitzaldiaren bideoa ere.
Badago naturaltasunez euskaraz egiten duen jendea, aurrekoak gaztelaniaz egiten badio ere, baina gehiengoak gaztelaniara pasatzeko jarrera izaten dugu.
Euskara ulertzeko gaitasun minimoa duen jendeari euskaldunok euskaraz egin beharko genieke euskararen erabilera areagotu nahi baldin badugu.
Aurkeztu berri den IV. Mapa Soziolinguistikoan
elebitasunari buruz jaso diren ondorioetako batzuk eta Lourdes Oñederra, idazle eta euskaltzainak egin digun proposamena uztartu ditugu.
Zer egin euskara norbere erakundean normalizatzeko? Galdera horri erantzuna bilatu nahi dio Soziolinguistika Klusterrak, 2007. urtean abiatu zen Euskararen Normalizazio Kasu Aurreratuak proiektuaren bidez.
Euskararen Normalizazio Kasu Aurreratuak sortzeko Ezagutzaren Klusterrak egindako Kudeaketa Aurreratuko Enpresak argitalpenak eredu hartu eta soziolinguistika arlora egokitu dira. Beraz, kudeaketan eredugarri diren kasuen ordez, euskararen normalizazioan eredugarri direnak aztertzen dira hemen. Proiektuaren helburu nagusia euskara planekin abiatu diren erakundeen esperientzia eta ezagutza bildu eta zabaltzea da. Erakundeak enpresa, administrazio nahiz hezkuntza arlokoak izan daitezke. 10-15 orrialdeko kontaketa hiru hizkuntzetan egin da: euskaraz, gaztelaniaz eta frantsesez.
Udaltop Udaletako Euskara-Zerbitzuen I. Topaketetan izena emateko epea oraindik zabalik dago eta jardunaldi hauetan parte hartzeko interesa duten euskara teknikariek eta gainerako interesatuek webgunean bertan dagoen galdetegia betez egin beharko dute izen-ematea.
Aurtengo gaia transmisioaren ingurukoa da: Nola indartu euskararen erabilera familietan?
Izena emateko azken eguna apirilaren 8a izango da.
MONDRAGON zentro korporatiboan diharduten langileak kooperatibako Euskara Batzordeak proposatutako ekimenari heldu eta jo ta ke ari dira e-KORRIKAn; martxoaren 26an eta arratsaldeko 15:30ean abiatu zen e-mailez osatuaz joango den mezu katea.
Lankideak egin beharrekoa gauza erraza da: mezu bat idatzi eta zerrendako hurrengoari birbidaltzea, bakoitzari bihotzak dioenari jarraituz idaztea, gura duen bezala, baina mezuz-mezuz osatuko den katearen partaide izatea.
Artikulu honetan Justizia Administrazio esparruko idatzizko dokumentazioaren erabileraren bilakaerari erreparatu nahi diogu. Ezin dugu ahaztu, bestalde, erabilerak aurrera egingo badu, babes juridikoa emango dion legeria behar duela oinarri sendo. Eta egia da arlo horretan gabeziak ere badaudela: esaterako, Estatuko Administrazioak administrazioarekiko auzi-errekurtsoa aurkeztu du 152/2008 Dekretuaren aurka, eta kontuan izan behar dugu dekretu horren bidez arautu duela Eusko Jaurlaritzak EAEko Justizia Administrazioko hizkuntza-normalkuntzarako prozesua.
Dena den, legerian ditugun gabeziak gorabehera, Justizia Administrazioan dihardugun eragileok ibilbidean aurrera egin behar dugu, urruneko helmugak jarri beharrean gertuagoko helburu zehatzagoak eta neurgarriak jarriz.
Bidaltzailea: Carmen Laiz, Xabier Yurramendi, Xabier Balerdi, Aitor Gorostiza, Jose Mari Segurola Justizia Saileko Hizkuntza normalizazioko teknikariak (Justizia Administrazioa).
14:38
Atalak:
Albisteak
| Permalink
| Erantzunak (0)
Fagor Arrasaten informazioa helarazteko bi kanal erabiltzen dira euskaldunek informazioa euskara hutsez jaso dezaten.
Jakina denez enpresak bere langileei hainbat informazio helarazten dio. Zer esanik ez Kooperatiba diren enpresetan, non langileak bazkide ere diren eta enpresari buruzko hainbat informazioa (deialdiak, jakinarazpenak, dokumentuak,…) jasotzen dituzten. Baina bi hizkuntzak (euskara eta gaztelania) ofizialak direnean, nola eman informazio hori hiztun guztien eskubideak errespetatuz eta aldi berean euskararen diglosi egoera gaindituz?
Gipuzkoako Foru Aldundian inteligentzia emozionalari buruzko saioa oso interesgarria egin berri dugu Nerea Redondo adituarekin (Coaching aldaketa eskolako kidea).
Bertan jasotakoa baliagarria da oso pertsonekin hartu-emanean jardun behar den edozein egoeretarako; euskararen erabilera planetan pertsona askorengana hurbildu ohi gara hizkuntza ohituretan aldaketak eman ditzaten eskatuz. Hurbilpen horietarako oso lagungarria zaigu komunikaziorako estrategiak lantzea eta adimen emozionalak horretarako pista oso onak eskaintzen dizkigu.
EraLan ikerketa-proiektuaren bidez ikasitakoa abiapuntu hartuta, Soziolinguistika Klusterra arloko beste eragileekin batera 2008-2010 urteetan lantzen ari den proiektua da Eralan2.
Oraingoan, helburua lidergoa ikertzea izango da, modu honetan: Hizkuntza normalizaziorako planak onartuta dituzten lan munduko erakundeetan –publiko zein pribatuetan– euskararen erabileran eragiteko lidergoa aldagaia lantzeko metodologia diseinatu eta probatuko dugu.
Zehazki, bi xede ditu proiektuak:
Batetik, hizkuntzaren eraldaketa prozesuetako lider mota ezberdinak sortzeko (euskara teknikaria, euskararen aldeko taldea, lider informalak eta lider instituzionalak), antolatzeko eta eraginkortasuna lortzeko estrategiak lantzea. Lidergo-kateak nola landu aztertuko dugu.
Bigarrenik, hizkuntza eraldaketa prozesua bideratzeko liderrak erabil dezakeen diskurtsoaren lanketan sakonduko dugu, lider exekutiboek darabilten diskurtso-moldeetarako argudio-bateria sortzea da helburua.
Arnasgune deitu diegu Fagor Ederlan kooperatiban bertako euskal komunitatea trinkotzeko helburuarekin garatzen ari garen proiektuari.
“(...) euskarazko arnasgunea da demografi aldetik euskara “bere kabian” sentitzen den bilgunea, inork xaxatu eta eraso gabe “etxeko jaun” sentitzen den eremua. (...) Hizkuntza ahula indarberritu nahi duen erakunde, elkarte edo mugimendu orok berariaz ahalegindu behar du, hortaz, bere jendearentzako “arnasgune” horiek bilatzen eta mantentzen”. (Zalbide, M. eta Erize, X. 2007)
Euskal Autonomia Elkarteko hauteskundeak gainean ditugu. Hori dela eta, aurkezten diren alderdiek euskarak lan munduan izan beharreko garapenaz zer dioten begiratu egin dugu. Hona hemen alderdi bakoitzak zer dioen:
Euskara ikasteko baliabide didaktiko berri eta interesgarria sortu dute: ikasten.net. Eusko Jaurlaritzaren Hezkuntza, Unibertsitate eta Ikerketa sailaren www.hiru.com etengabeko ikaskuntzako atarian dago.
Norentzat da? Euskara ikasi nahi duen munduko edozein heldurentzat.
Zenbat unitate ditu? 60 unitate ditu, ataletan banatuak eta hainbat jarduerarekin. Horrez gain, 12 errepaso-unitate eskaintzen dizkizu, ikasitakoa errepasatu eta finkatzeko. Edukien artean audioak, bideoak, hutsuneak betetzeko jarduerak, aukera anitzekoak, hitzak lotu edo sailkatzekoak, eta abar aurkituko dituzu.
Hizkuntza Politikarako Sailburuordetzak euskara teknikarientzat jardunaldiak antolatu berri ditu, erakunde ezberdinek egindakoen berri jaso da bertan. Jardunaldietan aurkeztutakoak egitarauan bertan zintzilikatu dituzte (ikusi goiko lotura).
Jardunaldi hauetan izan zen Joxean Amundarain Iturriotz, Gipuzkoako Foru Aldundiko normalizazio programetako atalburuak bertan jasotakoaren kronika egin digu.
MONDRAGONek eskuragarri ipini ditu bere web orrian, azaroaren 5ean Arantzazun, MONDRAGON Euskara at work lelopean, euskara planei buruz eginiko mintegiaren bideoak: batean mintegiari buruz eginiko erreportajea iksu daiteke eta bestean “Euskara nola saldu lantokian” izenburupean Iñigo Fernandez Ostolazak emandako hitzaldia.
2006-2008 zikloa jadanik bukatu da eta dendarien eta teknikarien balorazioak oso onak izateaz gain, azpimarragarria da uztaileko neurketan hizkuntza paisaiak edo kanpo irudiak %5 gora egin duela 2006tik hona, euskararen presentzia %45ean jartzeraino eskualdeko dendetan.
Gure herrietan eta udalerrietan euskara planak geroz eta ugariagoak dira: euskara zerbitzuak, ekimen parte hartzaileak, sektorekako hausnarketak eta lanketak… Herritarrei begirako euskara plan bat diseinatzea eta garatzea garrantzitsua izango da, komunikazioari pisua emanez.
Horregatik, Emun
kooperatiba euskara plana garatzen ari den udalerrietan ahalegin berezia egiten ari da euskara plana herriratzeko. EBPNren baitan egiten ari diren proiektu hauetan herriko sektore ezberdinekin elkarlana bultzatu nahi da eta euskara plana gizarteratzeko komunikazio ekintzak egin dira, euskarri bereziak erabiliz.
Jendaurreko jardunean egiten ditugun akatsik ohikoenak jaso ditugu artikulu honen bigarren zatian.
"Komunikazioaren Gizartea" omen da gurea, eta garbi dago aldez behintzat hala dela, komunikatzen ez dakienak jai baitauka gaur egin, edozein dela ere jardun esparrua. Gauzak horrela, kontraesan lazgarri bat ikusten dut nik gurean: idatziz zein ahoz egokiro komunikatzen jakitea gero eta garrantzitsuagoa den arren, ez ote den gu hiztunon komunikazio gaitasuna gero eta eskasagoa.
MONDRAGON. Euskara at work eslogantzat hartuta 57 enpresa elkartu ziren azaroaren 5ean, Arantzazuko Gandiaga Topagunean MONDRAGON korporazioak antolatutako mintegian.
Euskararen normalkuntza esparruan Gipuzkoako udalekin elkarlana garatzeko Gipuzkoako Foru Aldundiaren proposamen teknikoa da Udal->ekin. Gaur aurkeztu dute Maria Jesus Aranburu Diputatuak, Estibalitz Alkorta Aldundiko Euskara Zuzendariak eta Ainhoa Elices EMUN Koop.E.ko marketing eta komertzial arloko zuzendariak.
Atzo Bilboko Guggenheim museoan Bikain ziurtagirien banaketa ofiziala egin zen. Bikain ziurtagiri ofizial eta publikoa da, Eusko Jaurlaritzak eta Euskalit Fundazioak emana, enpresa nahiz erakunde batean euskararen presentzia, erabilera eta kudeaketa egiaztatzen duena. 2008ko lehen edizio honetan, Bikain ziurtagiria guztira 30 enpresa eta erakundek eskuratu dute.
Ekitaldian, lehenik eta behin, ebaluatzaileak omenduak izan ziren. Ondoren, diploma bana banatu zitzaien senior moduan aritu izan zirenei, horien artean Emun kooperatibako Itziar Urteagari.
Horren ondoren, ziurtagirien banaketa egin zen. Gure bezero diren enpresa hauei banatu zitzaien ziurtagiria:
AzpidazkiEHU barruko administrazio eta zerbitzuetako pertsonalak erabiltzeko gomendio, arau eta baliabideak biltzen ditu. Baina horrez gain, edonork ohiko hizkuntza zalantzak argitu nahiko balitu, hemen du aukera.
Hemendik aurrera, Euskara Planetako koordinatzaileei buruzko artikulu sorta bat egongo da Lantalan-en. Bederatzi koordinatzaileri pasatu diegu galdetegi bat, 10 galderakoa, eta eurek erantzun egin digute. Eskerrik beroena, jakina, koordinatzaile guztiei.
AEK-k euskalduntzearen 4. maila lortzeko ikastaroa on line antolatu du.
MOODLE plataforma erabiliko dute ikastaroa emateko. Ikastaroaren materiala plataforma horrek eskaintzen dituen baliabideetara egokitu da. Horrela, zereginak, foroak, galdetegiak, wikiak, inkestak… erabiliko dira ikastaroan.
Hiztunon osasunak huts egiten digu, gure osotasunak alegia, euskaldunarentzat gauza bera baita. Sintomak begi bistakoak dira: euskalduna erdaldun baten aurrean euskaraz ari denean deseroso sentitzen da, oharkabean bere hizkuntzaren balioa gutxiesten du, eguneroko errealitateari erdaren begietatik begiratzen dio, isildu egiten da, bere burua ezereztatzen du, bizitza bikoitza egiten du, armairuan enpotratuta bizi da, mozorrotuta eta ondorioz aspaldian bere herrian, bigarren mailako herritar izatera kondenatuta dago.
Urriaren 23an (atzo) Elgoibarko Makina Erremintaren Institutuak 30+10 Mintegia izeneko enpresa eta hizkuntza kudeaketari buruzko jardunaldia ospatu zen hirugarren urtez.
Urtero legez helburu nagusia enpresei egun merkatuak eskaintzen dizkien euskarazko baliabideak aurkeztea da.
Bertan produktu, tresna, sofware eleanitzak, euskaraz ere lan egitea ahalbideratuko dienak eta enpresa batzuren esperientzia eta praktika onak aurkeztu dira..
Praktika on horien artean Emuneko bi lankidek aurkeztu zituzten bi. Aurkezpenean erabilitako materiala denon eskura jarri dugu:
Zamudioko Parke Teknologikoan egingo den Topaketa honetan lan-munduan euskara erabiltzeko nola eragin daitekeen aztertuko da.
EraLan izenak adierazten duena "laneko erabilera" da; lan munduko euskararen erabilera. Eta horren atzean, bi lan nagusi: Laneko erabileran eragiten duten aldagaien identifikazioa eta aldagai horietan eragiteko interbentzioak diseinatzeko metodologia zehaztea eta aplikatzea.
Funtsean, lan munduan eragiteko metodologia proposamen bat da EraLan.
MATTIN hiztegia, LKS Ingeniaritzak berak prestatutako itzulpen tresna da. Proiektuetan erabiltzen den terminologia gaztelaniatik euskarara itzultzen laguntzeko sortu da aplikazio hau.
Urriaren 23an Elgoibarko IMHk antolatuta 30+10 enpresa eta hizkuntza kudeaketa izeneko mintegia antolatu du. Mintegi horretan 19 hizlarik hartuko dute parte, horien artean Emuneko langile diren Imanol Miner eta Elias Zumalde.
II. edizio honek erakutsi du gauzak txukun eta ondo antolatuz gero, arrakasta ziurtatuta dagoela: barre algarak, pike sanoa, elkar laguntza, giro jatorra…. Den-dena ULMAko negozioak elkar ezagutzeko eta euskarari behar duen bultzadatxoa emateko.
2008ko irailaren 12an egin dira ULMA Taldeko II. Euskara Olinpiadak, arrakastaz egin ere!
Euskara planen esperientziak, egoerak, arazoak eta zenbait irtenbide trukatzeko parada izango da azaroaren 5ean, Arantzazuko Gandiaga Topagunean, bertan egingo baita MONDRAGON Korporazioko euskara planen mintegia.
Jardunaldi hau Korporazioko Euskara Batzordearen gidaritzapean diharduen Euskararen Mahai Teknikoak antolatu du eta MONDRAGON Korporazioko enpresa guztiei dago zuzenduta. Euskaratik gaztelaniarako aldi bereko itzulpen zerbitzua eskainiko da.
El seminario está dirigido a todas las empresas de la Corporación MONDRAGON, tengan o no implantado un plan de euskara, y contará con servicio de traducción simultánea. Se abordarán los siguientes temas: Logros y retos de la Corporación, Cómo vender el euskara en las empresas, Claves para cambio del comportamiento lingüístico personal, Innovación en el euskara y Euskara e internacionalización.
Hiztegi juridikoa kontsultatzeko beharrari erantzuna emateko sortu zen hiztegiak on line ikastaroa, gero eta dokumentu elebidun gehiago idazten baitituzte.
Lantalan-en jaso dugu Raul Iglesiasek bidalitako artikulua erakundeen forma juridikoak eta euren izenei buruz. Artikuluan dagoen eduki guztiarekin bat etorri ez arren, interesgarria iruditu zaigu artikulua bera hona ekartzea, honi buruzko eztabaida egon dadin.
Internet bidez telefonoz (bezala) hitz egiteko eta txateatzeko tresna ezagunena, Skype, euskaratu egin dute. Ekimen pertsonal gisa abiatu zen lana, eta Emun kooperatibako lankide batzuen artean biribildu dute euskaratzea.
Jaurlaritzak estimatutakoaren arabera, dekretu horrek Euskal Autonomia Erkidegoko 2000 enpresa ingururi eragiten dio eta merkatu kuotaren % 45eko bolumena suposatzen du. Dekretuaren aplikazio eremutik kanpo gelditzen direnak batez ere enpresa eta saltoki txikiak dira.
Asko dira atzerrian plantak dituzten euskal enpresak. Asko kooperatibak dira. Gizarte-erantzukizunaren aldeko apustua aldarrikatzen dute. Neurri ugari hartzen dituzte ingurumenaren alde, prebentzioaren alde, berdintasunaren alde… Ekologia praktikatzen dute. Euskararen erabilera indartzeko planak ere badituzte, konpromisoaren adierazgarri.
Baina, egiten al dute zerbait atzerriko plantak dauden lekuko hizkuntza minorizatuen alde? Solidarioak al dira hizkuntzen gaiari dagokionez? Eta, nola mantendu euskararen erabilera sendo luzaroan ingelesa funtzio guztiak irensten ari zaigun enpresa multinazionaletan? Lortu al daiteke hori globalizazioaren aroan?
Hau da 2006an Euskara Plana martxan jartzeko sortu genuen egitura. Bi urte hautako lanaren ondoren, ekainean ospatu genuen Recydeko 1. Euskararen Eguna. 40 lagun inguru bildu ginen Elgetako bolatokian.
Zenbatetan gertatu zaizu denda, erakunde edo beste edozein tokitara joan eta euskaraz hitz egiten hasterakoan, beste pertsonak euskararik ez dakiela esan eta deseroso sentitzea? Edo alderantziz, norbaitekin gazteleraz hitz egiten hasi eta euskaraz dakiela ondoren konturatzea? Nola lortu dezakezu egoera horien aurrean eroso sentitu eta naturaltasunez jokatzea? Euskaraz eroso eta naturaltasunez mintzatzen ikasteko tailerrak (TELP–tailerra) ikuspuntu berri bat proposatuz, hobetzeko dituzun aukerak ikusten lagunduko dizu eta horretarako baliabideak emango dizkizu. Egin nahi duzun hori, nola egin erakutsiko dizu, pauso txikiak emanez oso urruti hel zaitezen.
Hizkuntzaren normalkuntza eta hizkuntza plangintza orain dela 25 urte abian jarri zen Euskal Herrian eta egitasmo horiek burutzeko hainbat teknikari dabil lanean udaletxe, enpresa eta bestelako erakundetan. Egun teknikari multzo zabala dugu arlo horretan eta teknikari horien profila heterogeneoa eta anitza da: soziologoak, hizkuntzalariak, ingeniariak…
Lantalan blogak 100 artikulu baino gehiago du gaurkoz. Hainbat eta hainbat artikulu, beraz. Eta hainbat eta hainbat motatakoak. Eta horietako asko iraungi badira ere, beste batzuek oraindik orain gaurkotasuna dute.
Hori dela eta, blogaren irakurketa errazteko asmoz, oinarrizko artikuluen zerrenda egin dugu eta eskuineko zutabean eskegi. Bloga orain deskubrituz gero, eta den-dena irakurtzeko betarik ez baduzu, hor dituzu oinarrizkoak diren artikuluak, ezinbestekoak direnak azken finean.
Oinarrizko artikulu horien zerrenda guk egin dugu, guretzat oinarrizkoak direnak azpimarratuz. Zuetako baten batek artikuluren bat falta dela uste badu, harremanetarako arlora jo eta proposamena guri helarazi. Izan ere, zerrenda hori elikatzen jarraituko dugu aldian-aldian.
Euskararen Gizarte Erakundeek ‘euskaraz bai’ adierazpenarena osatu dute; bertan euskararen egoeraren balorazioa egiteaz gainera, etorkizunerako erronkak ere azaltzen dira. Adierazpen honen bidez, Kontseilua jendartean ‘euskaraz bai’ esan eta egiteko proposamena zabaltzen ari da. Dagoeneko Kontseiluko sortzaileek, euskal kirolariek, sindikatuek, kulturgileek eta hainbat herritarrek eman dute beren babesa.
Urola Garaiko merkataritza plana 2006-2008 ekimenari esker, merkatarientzako baliagarri izan daitezkeen hainbat material aurki ditzakezu interneten, otamotz eta zingi-zango webguneetan. Baliagarriak iruditu zaizkigu eta Lantalaneko agiri ereduetan izango dituzu aurrerantzean.
EMUNek erronka berriei heldu eta bere lan eremua zabaltzeko beharrak eraginda, Nafarroan bulegoa zabaldu du maiatzean Berriozarren.
Dagoeneko badira hamar urte baino gehiago EMUN kooperatibak hizkuntza zerbitzuak eskaintzeari ekin zionetik. Ibilbide honetan zehar EMUNen lan mundua euskaldundu eta arlo sozioekonomikoan euskararen presentzia sustatzeko helburuarekin jardun izan du. Berriozargo bulego berriarekin Nafarroan bertatik bertara jarduteko aukeran urrats garrantzitsua eman du.
Administrazioan euskaraz aldizkarian 60. zenbakian argitaratutako artikulua
"(...) sumisioa ohikoa da hizkuntza-ordezkapena gertatzerik nahi ez dutenen eta justifikatzen ez dutenen artean ere, gaztelaniarako jauzia ematen baitute maiz, soil-soilik hala egiten ikasi dutelako.(...)"
2006ko abenduan hasi eta gaur arte Legazpiko ia 40 dendarik parte hartu du zuzenean “merkataritza euskaraz” ekimeneko talde, kafe-tertulia, mintzalagun-saio eta ikastaroetan.
"Si no está roto, Rómpalo. Ideas no convencionales para un mundo de negocios cambiante" liburuak aldatzen ez den bakarra aldaketa dela kontuan izanda, berrikuntzaren, ausardiaren eta pasioaren garrantziaz dihardu.
Fagor Ederlaneko planak 10 urte betetzearekin batera euskara planaren berri bertako pertsona guztiei emateko bideo bat egin zen. Hemen duzue ikusgai.
Bideoan kooperatibako hainbat langilek eta gidaritza organoetako kideek parte hartzen dute. Guztien artean Ederlaneko euskara planaren orain arteko ibilbidearen, oraingo egoeraren eta etorkizunaren argazkia erakusten dute.
Bideoa Kooperatibako hitzaldi informatiboetan erakutsi zen eta harrera ona izan zuen kolektiboaren artean, besteak beste, enpresa honetan informazioa emateko euskarri hori, bideoa alegia, berria delako.
Euskara-planak martxan dauzkaten edo eduki dituzten hainbat enpresatan sortutako euskarazko agiri-ereduak jarri ditu eskura Lanhitzek.
Bildumaren helburua, beraz, enpresa bateko ohiko jarduna eta euskara uztartzeko modua erakustea da.
Agirien sailkapena osatzeko Hizkuntza Politikarako Sailburuordetzak eratutako Erreferentziazko Marko Estandarra izan dute ardatz.
LANTALANek lotura zuzena egiteko aukera eskaintzen du menuan "Entitate pribatuek sortutako agiriak" atalean (eskubiko zutabea).
Buruntzaldeko udalak 2005etik lan munduan euskara planak sustatzeko ekimenak garatzen ari dira. Honen inguruko gogoeta saio bat egiteko, pasa den astean mintegi bat antolatu zuten aipatutako udalek. Egitasmoa ezagutzen dugun lan munduko hainbat eragilek hartu genuen parte: sindikatuetako ordezkariak, politikoak, euskara plana martxan jarri duten zein ez garatzea erabaki duten enpresetako ordezkariak, komunikazioan adituak, aholkularitza enpresak…
Guk ere munduan libre bizi nahi dugulako, mezu honen bidez gure elkartasuna adierazi nahi diegu EGUNKARIAri eta, batez ere, auzipetuta dauden lagun euskaltzaleei.
Buruntzaldeko lan munduan euskara sustatzeko planeko Jarraipen Batzordeak saioa antolatu du Lasarten, otsailaren 21ean, osteguna, egungo egoeraz eta etorkizunaz hausnarketa egiteko.
Eusko Jaurlaritzaren Hizkuntza Politikarako Sailburuordetzak (HPS)kudeatzen dituen diru laguntza guztiak batera arautzen dituen agindu bakarra kaleratu dute, lehendabiziko aldiz.
Joan den abenduaren 4an, arratsaldeko 17:00etan hasi eta 19:30ak bitartean, ULMAko negozio guztietako 50 bat kide bildu ginen, hirugarren urtez jarraian, ULMA Zerbitzu Zentraletako areto nagusian.
Euskararen Normalizazio Kasu Aurreratuak argitalpenen berri eman nahi dizugu lerro hauen bidez. Abenduaren 14an Andoaingo Martin Ugalde Kultur Parkean izango da aurkezpena, goizeko bederatzietan.
Hurrengo asteetan sindikatuei emango diegu hitza Lantalan blog honetan. Azken urteetan lan mundua euskalduntzeko egiten ari den ahalegina ikusita, ezin da ukatu sindikatuek daukaten ardura.
Hori dela eta, une egokia izan daiteke hau, sindikatu bakoitza gizartearen aurrean biluzteko eta euskara suspertzeko bidean egiten ari den ahalegina agertzeko.
ESK sindikatuarekin zabalduko dugu elkarrizketa saioa.
8urte jada Coprecin Euskara Plana abian jarri zela, eta ospatzeko garaia bazela eta, Euskara Eguna antolatzea otu zitzaigun Copreciko Euskara Batzordekideei.
Euskaraz? Pozik gainera! Hori esanez hasi zuten urtea Legazpi, Urretxu eta Zumarragako dendariek eta gogotsu dihardute euskara sustatzeko ahaleginetan.
Edozein erakundetan hamar urteko ibilbidea bada nahikoa bide gelditzeko eta egindako bidea, zein helmugarako geratzen den bidea, begiztatzeko. Horixe egin dugu aurten EMUNen, gure 10. urteurrena zela eta.
EMUN lana euskalduntzeko kooperatibaren 10. urteurrena ospatzeko "10 urte...11 egun hartu eta EMUN" lelopean hainbat ekimen bideratu ditugu urrian zehar. Asteazkeneko Amaia antzokiko ospakizun ekitaldiarekin amaiera eman zitzaien antolatutako ekimenei.
Bihar, asteazkena, Arrasateko Amaia antzokian EMUNen 10. urteurrenaren ospakizun ekitaldia egingo da ELKARREKIN BIDEA EGITEN...eta ELKARREKIN OSPATUZ lelopean.
Urriaren 17an, mahai ingurua egin zen Arrasateko Kulturaten Fagor Taldeko Euskara Batzordeak antolatuta. Bertako gai nagusia euskararen erabileran hiztun taldeen funtzioa eta berauengan eragiteko modua aztertzea izan zen.
Fagor Taldeko Euskara Batzordeek Nuklearizazioa: hiztun taldeak inguruan eraginez gaiaren inguruan antolatu duen mahai inguruari buruzko informazioa eman eta bertara joateko gonbidatu nahi zaitugu.
Hasi da EMUNek bere 10. urteurrenaren testuinguruan antolatutako jardunaldia. Gandiaga Topagunean gaude, Arantzazun. Eta hemen ari gara argazkiak gordetzen.
EMUNeko lehendakari Ima Elexpuruk harrerako hitzak esan ditu eta orain Mondragon Unibertsitateko Huhezi fakultateko Nekane Arratibel ari da hitz egiten: EMUN zoriondu du eta hizkuntza normalizaziorako prozesu guztien motorra motibazioa dela esan du.
Eusko Jaurlaritzako Hizkuntza Politikarako Sailburuordetzako Erramun Osaren hitzak datoz orain. EMUN zoriondu ondoren, LanHitzen ezaugarriak eta HPSren etorkizuneko erronkak nabarmendu ditu.
EMUNeko Imanol Larreak jardunaldiaren egitaraua azaldu digu eta Peter Mac Intyre-ri eman dio hitza.
MacIntyre-ren iritziz, bigarren hizkuntza ikasteko prozesuetan orain arte garrantzia osoa alderdi linguistikoei eman zaie baina ikasprozesuan norbanakoek, pertsonek parte hartzen dute eta motibazioek, antsietateak, sinesmenek, esperientziek, baloreek eta abarrek eragin handia dute prozesu horren garapenean. Ingurune sozialak ere (taldeen arteko gatazkek, alderdi demografikoak, migrazioek...) ikasprozesu hori baldintzatu egingo dute.
Bigarren hizkuntza ikasten ari direnek hegazkinetik lehen aldiz jauzi egin behar dutenek izaten dituzten sentsazio berak dituzte; zirrara, beldurra, ezinegona, emozioa... Bigarren hizkuntza ikasten ari denak ere sentimendu horiek ditu eta hitz egiterako jauzia egiterakoan galdera hauei erantzun behar izaten die:
zer gertatuko da ezer oker esaten badut?
egongo al da ni laguntzeko gai den inor?
elkarrizketa norantz joango da? zein oztopo aurkituko ditut?
Bigarren hizkuntza erabiltzeko orduan giltzarri da zerbait komunikatzeko gogoa izatea.
Galderen tartean Marije Manterolak, Jaime Altunak eta Joxe Mari Muxikak parte hartu dute eta, azken honek, harreman sozialek eta sare sozialek duten garrantziaz galdetu du.
Kafe tartearen ondoren, Valentziako Unibertsitateko irakasle Ferran Suay hasi da hitz egiten:
Euskaldunok erdaldunen aurrean beti erdarara joz "kortesiaz" jokatzen omen dugu baina ez, hori ez da kortesia, etengabe errepikatzen den jokaera hori ez da kortesia. Hori hizkuntza sumisioa da eta beti hizkuntza gutxituen hiztunen gain geratzen da. Eman diezaziogun buelta: euskaldunona kortesia bada, euskarara jotzen ez duten erdaldunena deskortesia izango da, ezta?
Betidaniko mitoak hausten ari da Ferran. Gaztelaniatik euskarara arteko distantzia linguistikoa euskaratik gaztelaniarakoaren parekoa da eta historian zehar euskaldun elebakar askok egin behar izan dute gaztelaniarako jauzi hori. Beraz, bizitza osoan Euskal Herrian bizi diren erdal hiztunek ez dute aitzakiarik euskarako gutxieneko maila izan dezaten.
Katalanaren testuingurua eta euskararena desberdinak direla esan du Suay-k eta, horrenbestez, desberdin planteatu behar direla hizkuntza sumisioa saihesteko planteamenduak.
Historian zehar hizkuntza gutxituek eta beren hiztunek jasan dituzten zigorrek hizkuntza sumisioa handitu dute. Baina ez dira lehengo kontuak bakarrik: gaur egun katalana espres diskriminatzen duten 300dik gora lege daude.
Babesgabetasun ikasiaren paradigma azaldu digu: zigor bikoitza (testuinguru batean eta bestean) jasan dutenek zigor gabeko guneetan ere kokilduta jarraitzen dute. Eta hori da hizkuntza sumisioa iraunarazten duena.
ETB2ren euskara tratamendua kritikatu du; euskaldunak gaztelaniaz hitz egitera behartzeak (Iparraldekoen kasuan are gehiago) hizkuntza sumisioa indartzen du. Baina gaztelaniara jauzi egiten duten euskaldun peto-petoek ere zigorra jasotzen dute, gaztelaniaz oker edo euskal azentoarekin hitz egiteagatik. Zigor bikoitza jasotzen dute eta babesgabetasuna handitzen du.
Beraz, hizkuntza sumisioan daudenen jarrera aldatzeko maila psikologiko guztietan esku hartu behar da eta gizarteko eragile guztiek (erakunde publiko zein pribatuek, harreman sareek, eskola eta lan munduak...) parte hartu behar dute esku-hartze horretan.
Hizkuntza dimisiotik fideltasunera pasa behar da (kontzientzian eraginda) eta hizkuntza asertibitatera iritsi behar da, baliabideak eskainiz eta nola egin irakatsiz.
Galderei erantzuten hasi da Ferran Suay. Parte-hartzaileek aipatutako baliabide horien adibide zehatzak eskatu dizkiote Ferrani eta hau dira eman dituenetako batzuk: bezero paperean bagaude ez dugu inongo beldurrik izan behar eta arreta geure euskalkian eskatzeko posizioan ere geundeke; inora izapideren bat egitera goazenean eta harrerako erdaldunak zakar erantzun badigu, guk gaizto papera hartu eta "jar nazazu zu baino konpetenteago den batekin, mesedez" esan dezakegu.
EMUNeko kide Joxpi Irastortza hasi da hitz egiten.
MacIntyre kanadiarrarekin hasi dugu jardunaldia, Herrialde Katalanetako Ferran Suay etorri da gero eta gurean gabiltza orain, Joxpi Irastortza lazkaotarrarekin.
Gandiaga izan du gogoan, bere poema batzuk irakurrita, eta enpresetako euskara planen bilakaera eta metodologia azaltzen hasi da.
Joxpik ERCko eurodiputatu Bernat Joan i Mari-ren erreferentzia egin du hizkuntza berreskuratzeko 3 zutarriak zeintzuk diren adierazteko; zutarri horien artean dago motibazioa.
Pertsonen jarreraren oinarri teorikoak azaldu ditu eta jarreren egitura psikologikoa oso konplexua dela nabarmendu du.
Hainbat teoria azaldu du: espektatiba/balentzia teoria, akzioaren kontrol-teoria, kausa-egozpenean oinarritutako ikuspegia... Teoria bakoitzerako adibide zehatz argigarriak eman ditu.
Eta orain enpresetako euskara planetako pertsonen artean egin duen ikerketa lana azaltzen hasi da Joxpi: jarraitutako metodologia, jasotako emaitza kuantitatiboak, emaitza kualitatiboak...
Hauek dira ikerketa lan horren ondorio nagusiak:
Konpromisoak hartzeko garaian adinak eragiten du. Konpromisoak betetzeko orduan, berriz, ez.
Lantokiko buruaren jarrera kontuan hartzekoa da.
Jarrera-objektuen gaineko ikuspegia edo kognizioa aldatzea zaila da, denbora behar da.
Jarrera-portaera apalena dutenek emaitza hobeak lortu dute eztabaida taldeetan. Jarrera eragileena dutenek bi jardueretan emaitza parekoak izatea ere esanguratsua da.
Bi metodologiak izan daitezke baliagarriak euskararen aldeko portaerak izateko.
Langileek dituzten kezka, arazo eta oztopoak azaleratzea aurrera egiteko pistak izan litezke, eragin-trukerik gabe ezagutuko ez genituzkeenak.
Gure norabideko helburuak lortzeko intentzioa izatea bada zerbait, baina ez nahikoa. Kanpoko akuiluak ere badu eraginik gure erantzunetan, baina ez da nahikoa. Norberak bere jarreren upela kontrolatzea da bidea, autokontrola, autoerregulazioa.
Joxe Azurmendiren aipu batekin bukatu du Joxpi Irastortzak bere hitzaldia:
Beti gabiltza soluzio definitiboen bila eta ez dugu zertan horrela ibili beharrik. Soluzio definitiboa, behin betikoa, heriotzak bakarrik dakar. Bien bitartean, gauzak etengabe aldatzen ari diren neurrian, hauek unean uneko soluzioak eskatzen dituzte.
Bukatu da goizeko saioa. 3 hizlarioi, milesker.
Arratsaldean 4 mintegi hauek egingo ditugu:
Peter MacIntyre: Komunikatzeko gogoa ulertzen eta garatzen
Ferrán Suay: Euskaltzaleentzako asertibitatea
Alex Mungia eta Xabier Elortza (HABE): Buruntzaldeko esperientzia: emozioen ekologiaren bidetik
Iñaki Eizmendi (EBETE): Erdaldunak euskarara nola erakarri: ba al dakigu zirrikituak irekitzen?
Mintegiak bukatu eta gero, hona ekarriko ditugu ondorioak.
Hamar urte dira EMUN kooperatiban euskara planak egiteari ekin genionetik.
Hasieran, ordura arte egindako plan pilotuetako oinarrizko metodologiarekin hasi ginen lanean. Harrezkero, ordu asko egin ditugu lanean euskara planak dinamizatzen enpresetan eta bestelako erakundeetan.
Joan den ostiral arratsaldean giro ezin hobea zegoen Oñatiko plaza ondoko frontoian. Eguraldia lagun, ehundik gora ikusle gogo betez hurbildu ziren frontoiko harmailetara euskararen aldeko herri jokoez gozatzera.
Abuztuko oporren aurretik LanTaLan-en azken albiste honetan, EMUNek udazkenean ospatuko duen 10.urteurrenerako antolatzen ari diren bi ekimenen berri eman nahi dizugu, jakinaren gainean egon zaitezen eta agendan apunta dezazun.
LanTaLan webguneak euskaraz lan egin ahal izateko eskaintzen dituen baliabideen artean hainbat agiriren ereduak daude. Honekin ez diogu inori sortzaile sena zapuztu nahi, ez horixe! Bakar-bakarrik premian dabilenari laguntza eman nahi diogu.
Arrasateko Kulturaten aurkeztu da komunikabideen aurrean LanTaLan-en eraginkortasuna eta harpidedun kopurua handitzeko sustapen kanpaina.
EMUNeko zuzendari nagusi Dani Larreak eta marketin eta komertzialeko zuzendari Ainhoa Elicesek www.lantalan.com-en zergatiak, helburuak eta sustapen kanpainaren helburuak azaldu dituzte.
LanTaLan webguneak euskaraz lan egin ahal izateko baliabide ugari eskaintzen ditu. Baliabide hauen artean hiztegiak, agiri ereduak, kontsulta lekuak aurkituko dituzue eta denek badute ezaugarri komun bat: doakoak dira eta edozeinek erabil ditzake lasai. Hau horrela, gaur hiztegiei erreparatuko diegu.
Ederlaneko Euskara Plana gogoberrituta atera zen joan den maiatzaren 18an. Egun horretan izan ziren bertako Euskara Batzordeetako kideen arteko I. Topaketak.
Aretxabaleta, Eskoriatza eta Leintz Gatzagako 94 hiztunen mila pasarte inguru entzuteko moduan daude interneten, Leintz bailarako hizketa eta ahozko ondarearen erakusgarri eta gordailu bihurtu diren web guneetan.
Martxoaren 16an Hizkuntza sumisioaren oinarri psikologikoak izeneko formazio saioa izan zen Arrasateko Kulturaten. Ferran Suay Valentziako UnibertsitatekoPsikologia Fakultateko irakaslea eta TELPen asmatzailea (Taller d’Espai Lingüístic Personal) izan zen hizlaria.
Urola kostako Udal Elkarteak bultzatuta Aia, Getaria, Orio, Zarautz eta Zumaiako kirol elkarteetan euskararen erabilera sustatzeko ekimena da Euskara Sasoian!.
BERRIA egunkaria argitaratzen duen Euskal Editorea , enpresetan harpidetzak sustatzeko kanpaina ari da egiten. Enpresarekin akordioa sinatuta, bertako langileek BERRIA kioskoan baino %50 merkeago jasotzen dute.
Hamasei enpresa eta 230 langile tartean. Horiexek dira Ordiziako Udalak bertako enpresetan euskara sustatzeko bultzatzen duen Lanean programaren barruan dagoeneko lanean ari direnak. 2007. honetan beste zazpi enpresari luzatuko zaie ekimenean parte hartzeko gonbita.
Atarrabia, Antsoain, Berriozar, Burlata, Oltza Zendea, Orkoien, Uharte eta Zizur Nagusiko udalak dira bultzatzaileak, eta "Euskara merkataritzara" eta "Euskara zure esku" kanpainak jarri dituzte martxan.
Elgoibarko IMH Makina Erremintaren Institutuak tailerrean lanean jarduteko txirbil-harroketari buruzko oinarrizko eskuliburua kaleratu du euskara hutsean.
EMUNen aholkularitzapean, Debabarreneko hainbat udalek lan munduan euskararen erabilera sustatzeko plana jarri zuten martxan 2006. urte hasieran. ARDATZA izeneko plan honek eman ditu emaitzak eta Debabarreneko 3 enpresetako ordezkariek, 2007an euskara plana martxan jartzeko konpromisoa hartu dute.
Lan mundua euskalduntzearen arloa euskararen normalizaziorako oso garrantzitsua da. Enpresetan lan handia egiten ari dira arlo honetan eta horren erakusle da euskara lan hizkuntza gisa erabiltzen duten eta erabiliko dutenen kopura gorantz doala dioen datua. Hala ere, oraindik lan handia dago egiteke.
Horixe da Urola Garaiko merkataritza guneetan euskararen erabilera sustatzeko asmoz egin berri duten kanpainaren leloa. 2007-2008 Gestio Plana onartu dute eta, EMUN KOOP.Eren aholkularitza teknikoaren laguntzarekin, plana aurrera eramateko lehenengo ekintzak martxan daude.
Basauriko plantan 2005ean hasi ziren diagnostikoa egiten eta Plana diseinatzen. 2006an egindako lanaren emaitzak interesgarriak dira oso.
En la planta de Basauri se comenzó a hacer el diagnóstico y el diseño del Plan de Euskera en 2005. El resultado del trabajo realizado en 2006 es muy interesante.
Izenburu hau oinarri hartuta, azaroaren 9an jardunaldia egin zuen MCCk. 100 kide inguru bildu ziren MCCren hitzaldi aretoan arratsaldeko 15:00etan. 18:30etan amaiera eman zitzaion jardunaldiari.
Bertaratutakoen artean MCCko partaide diren eta euskara planak abian dituzten enpresetako ordezkariak izan ziren, horien artean, Lehendakariak, Giza Baliabideetako Zuzendariak, Euskara Planetako koordinatzaileak, Gerenteak, Euskara Batzordekideak eta Mahai Teknikoko ordezkariak. Horiez gain, enpresa planak abian ez dituzten hainbat enpresetako ordezkariak ere bildu ziren eta jardunaldiaren aurkezpenaren berri izan zuten.
Berrikuntza da Emunen balioetariko bat, eta hori kontuan hartuta antolatzen ditugu gure proiektuak. Langileon %90ek hartzen dugu parte proiektu horietan, eta era horretan lortzen dugu gure produktu eta zerbitzuak hobetzea edota produktu berriak sortzea
1996an 3 izan ziren euskara planetan hasi ziren enpresak, gaur egun, 2006. urtean, 150 dira euskararen bidea hasi eta euskara planen bilakaeran urrats garrantzitsuak eman dituztenak.
En 1996 fueron 3 las empresas que comenzaron a implementar planes de euskara, hoy, en el año 2006, ya son más de 150 las empresas que trabajan en la normalización del euskara.
Erabiltzeko erraza, koloretsua eta erakargarria da d-Bus-eko gidariek egin duten gidaliburua.
d-Bus konpainiak Emun Koop.E.rekin euskara plana martxan jartzeko hitzarmena 2005ean sinatu zuen, eta 2006an inplementatzen hasi dira. Autobus gidarientzako gida aurtengo emaitzetako bat da.
"30+10 Mintegia: Makina Erremintaren arloko enpresen erantzukizun soziala, euskara baliabideak eta praktika onak" izenburupean jardunaldiak izan ziren urriaren 26an Elgoibarko IMHren egoitzan.
Jardunaldien helburua euskarazko produktu, tresna eta praktika onak hurbiltzea izan zen Makina Erreminta sektoreko eta horien inguruko enpresetara.
Fagor Taldeko Euskara Batzordeen II. topaketa izan zen pasa den ostegunean, hilak 26, Arantzazuko Gandiaga Topagunean. Iazko lehen ekitaldiaren emaitza onak animatu du Taldeko Euskara Batzordea 2006an ere topaketa antolatzera.
Emun Koop.E.k bultzatutako lan tresna hau euskara plana martxan duten enpresentzako erabilgarria izango da, baina baita gainontzekoentzat ere.
Aspaldidanik genbiltzan Emun Koop.E.n lan munduan euskara gehiago erabili nahi duten pertsona, enpresa zein bestelako erakundeentzako erabilgarri izango zaigun webgunea sortu nahian. Aspaldiko nahi hori errealitate pozgarri bihurtu zaigu gaurko egunez aurkezten dizuegun www.lantalan.com –ekin.
Asmoz Fundazioak eskaintzen duen ikastaro honetarako izen-ematea urriaren 15ean amaituko da
Euskararen normalkuntza aspaldi abiatu bazen ere, sarri askotan prozesu horren barne-mekanismoez ondo jabetu gabe jokatzen dugu, soziolinguistikako ezagutza-sakonaren falta dela medio. Horregatik, euskararen normalkuntzan behar-beharrezkoa da ezagutza kualifikatuagoa eta sistematikoagoa izatea, eta premia horri aurre egiteko antolatu du Asmozek hizkuntza plangintzarako ikastaro hau.
Bergarako herritarrei zuzendutako prentsaurrekoa eman zen martxoaren 29an. Bergarako arlo sozio-kulturaleko talde, elkarte eta entitateen euskararen erabilera bultzatzeko plana aurkeztu zuten Bergarako Udaleko ordezkari, hainbat elkartetako kide eta EMUNek
Hizkuntza erabiliz zorrozten den tresna da. Erabiltzen ez bada, herdoildu ez ezik kamustu ere egiten baita. Horregatik zaindu behar dira ondo familiaren eta eskolaren luzapen eta ingurune diren jardunbide guztiak: kirola, aisia, erlijioa, kultura, eta abar. Datozen urteetako erronka nagusia belaunaldi berrientzat euskara eremu guztietarako erabiltzeko atsegin eta baliozko egitean datza. Horretarako euskarazko zerbitzuen eskaintza eskolatik harantzago eraman eta beste esparruetara zabaldu behar da.
EMUNen aholkularitzapean, Debabarreneko udalek lan munduan euskararen erabilera sustatzeko plana jarri dute martxan. Honen nondik norakoak azaltzeko prentsaurrekoa egin dute.
Euskara gizarte esparruak irabazi nahian dabil azken urte hauetan: komunikabideak, irakaskuntza, administrazioa... Lan mundua eremu estrategikoa da euskararen etorkizuna bermatu nahi bada. Hainbat erakunde eta enpresek heldu diote erronka horri, euskararen normalizazio planak abian jarriz.
Otsailaren 23an sinatu zuten FAGOR kooperatibak eta EMUNek elkarlanerako laugarren hitzarmena. Ekitaldian FAGOR osatzen duten kooperatibetako lehendakariak eta FAGOR Taldeko Euskara Batzordeko kideak izan ziren batetik, eta, bestetik, EMUN kooperatibako hainbat ordezkari.
Hizlari Javier Gantxegi, FAGOR, Koop. E.ko lehendakaria, Juan Jose Ansoategi, lehendakariordea eta EMUNeko zuzendari nagusia den Dani Larrea aritu ziren.
ARGIA astekariak euskarak enpresetan duen egoeraren inguruko erreportajea argitaratu du bere 2026. alean. Erreportajean lan munduko euskara planek izan duten bilakaeraren berri eman dute eta euskara planetan sartuta dauden enpresen esperientzia ere azaldu dute (tartean, EMUNen laguntzarekin euskara plana garatzen ari den EIKArena ).
Soziolinguistika Klusterrak argitaratzen duen BAT aldizkariak, 2005eko 57. zenbakian, Euskararen Erabilera Enpresan izeneko monografikoa argitaratu du abenduan.
Bilera horrekin, Kultura sailak hasiera eman dio eremu soziolaboraleko agente nagusiekin datozen asteotan izango dituen lan-harremanei, bizitza sozialean eta laboralean euskararen normalizazio-prozesua aztertzeko. ELArekin izandako lan-saioaren ostean, hainbat bilera izango dira gainerako sindikatuekin eta enpresari-elkarteekin, lan-munduan euskararen erabilera areagotzeko estrategiak eta lan-lerroak elkarlanean aztertzeko.
"Aurten, lehen aldiz Fagor kooperatiba guztietako euskara batzorde guztiak bildu eta jardunaldi bat egin dugu (...) Euskal prentsako hedabide nagusirik ez zen agertu ere egin. Euskalgintzako beste eragile eta enpresa-talde izar batzuen aurrerapen eta balentriak oparo jasotzen ditugu euskal prentsan. Interes korporatiboek fin funtzionatzen dute hor. Ondo. Guk ez dugu horrela aipatuak eta loriatuak izateko asmorik. Normalean isilean jarduten dugu. Hala ere, oraingoan min apur bat eman digu guri"
Abenduaren 2an “euskara eta lana” jardunaldi sindikala egin zen, Euskadiko Langile Komisioak sindikatuak (CCOO) antolatuta, Bizkaiko Batzar Orokorren aretoan, Bilbon.
Fagor Etxetresna Elektrikoak Kooperatiba Elkarteak 2002-2005 Euskara Planaren balantzea egin du. Planaren koordinatzailearen esanetan, aurrera pausuak nabarmenak dira eta balantzea positiboa da. Edonola ere, gaineratu du oraindik lan asko dagoela egiteko.
Fagor Etxetresna Elektrikoetako euskara planen ardura teknikoa EMUNen esku dago.